Fotoperiyot vs. Otomatikler - Hangisi Daha İyi?

• 1. Fotoperiyot esrar bitkileri nedir?
• 2. Otomatik esrar bitkileri nedir?
• 3. Fotoperiyot ve otomatik esrar strainleri arasındaki farklar nedir?
• 4. Sonuç

Esrar endüstrisi hayal edilenden çok daha hızlı evriliyor. Her gün yeni genetikler, konsantreler ve yağlar piyasaya çıktığı için seçenekler içinde boğuluyorsunuz. Fakat, her yetiştiricinin aklında sürekli bir soru dönüp durur: Fotoperiyot mu, otomatikler mi? Hangisini seçmelisiniz?

Fotoperiyot vs. otomatikler tartışması yeni değil. Yetiştiriciler tarafını seçti ve tartışmalar her yerde hızla devam ediyor. İki çeşit de yetiştirilebilir fakat amaç daha etkili olanı seçmektir. Bu makale size tam olarak bunu yapmanızda yardımcı olacak. Otomatikler eskiden çok az verim verirken, artık 9 haftadan kısa sürede foto kalitesinde reçine ve verime sahip otomatik strainler bulabilirsiniz, bu da yıl boyunca outdoor yetiştiriciliği mümkün kılar.

Otomatiklerin gelişimini kolayca anlamanın bir yolu şudur: Sebzeleri düşünün. Bu fazla basitleştirilmiş gibi görünebilir, ama işin temeli seleksiyon ve bitki bilimine dayanır. Eğer iyi bir yetiştiriciyseniz ya da her sezon bir iki sebze yetiştirmekten keyif alıyorsanız, tohum ve genetik kalite konusunda bir miktar deneyiminiz olmuştur. Mesela brokoli. Bu sebzeyi doğada hiç bulamazsınız; tamamen insan eliyle seçilim sonucu ortaya çıkmıştır. Brokoli hayatına sıradan bir yabani hardal bitkisi olarak başladı ve insanlar büyük çiçekli başlar ve kalın saplar seçerek onu var etti. Aslında modern sebzelerin çoğu bütünüyle “doğal” değildir.

İnsan yetiştiricileri istedikleri özelliklere odaklandı, çok emek harcadı ve insanların büyütmek ve tüketmek istediği uzun özellik listesine sahip cazip kültivarlar üretti. Piyasadaki tohumların çoğu, yetiştiricilerin boyut, tat, büyüme hızı ve verim gibi özellikleri şekillendirmesiyle ortaya çıktı—aynı şey esrar için de geçerli. Peki, otomatik esrar bu resmin neresinde?

Otomatik esrar da aynı mantığın bir sonucu. Yetiştiriciler daha arzu edilen bitkileri üretmenin yeni yollarını buldu. Otomatik çiçeklenme genlerine sahip bitkilerle çalışıp deneyler yaparak, yetiştiriciler fotoperiyot strainlerin cazip özelliklerini çok daha hızlı büyüme süreleriyle birleştiren hibritler ürettiler. Otomatikler gerçekten iki dünyanın da en iyisini sunar. O zaman, neden onları yetiştirmek istemeyesiniz? Artık hasadınızı tatmak için aylarca beklemenize gerek yok. Bunun yerine, birkaç hafta içinde otomatikler hazır olabilir! Şimdi, bu hızlı, verimli ve devrimsel bitkileri daha yakından tanıyacaksınız. Otomatik esrar hakkında bilmeniz gereken her şeyi, fotoperiyotlara göre farklarını ve neden onları yetiştirmeniz gerektiğini keşfedin! 

1. Fotoperiyot Esrar Bitkileri Nedir?

“Fotoperiyot” terimine herhangi bir esrar tohumu satan sitede rastlarsınız. Basitçe anlatmak gerekirse, fotoperiyotizm, bitkinin aldığı ışık miktarının ölçülmesidir. Fotoperiyot bitkide, ışık ve karanlık döngüleri dikkate alınır. Bunun sebebi fotoperiyodik esrar bitkileri ancak en az 12 saat karanlık aldıklarında çiçeklenmeye başlar; bu genellikle dışarıda kış gelince ya da iç mekanda 12/12 döngüsüne geçilince olur. Yani bir yerde 24/0 gibi bir sayı görürseniz, bu bitkinin 24 saat ışık ve 0 saat karanlık aldığı anlamına gelir.

Diğer bir deyişle, iş güneşin doğup batması kadar basittir. Çoğu fotoperiyot genetiği yabanda olduğu gibi, en az 12 saat karanlık aldığında çiçeklenmeye geçer. Yetiştiriciler, bitkiyi vejetatif dönemde belli bir süre büyütürler. Genellikle bitkiler 18 saat ışık, 6 saat karanlık olan 18/6 döngüsünde büyütülür. Ancak, mevsim veya ışık döngüsü değişene kadar bitki büyümeye devam edecek, çiçeklenmeyecektir. 

Bu yüzden yetiştiriciler ışık döngülerini değiştirip 12/12 moduna geçerler; yani 12 saat ışık, 12 saat karanlık. Bitkiler ancak mevsimin değiştiğini gösteren bir sinyal aldıklarında çiçeklenir. Birçok yetiştirici fotoperiyot strainlerle iyi anlaşır. Bu çeşitlerin birçoğu, özellikle genetik olarak Sativa ağırlıklı olanlar, 300 cm’yi aşan devasa yapraklanmalar geliştirir—ve büyük gövde, büyük ürün demek! Ama, ciddi dezavantajlar da var. Örneğin, çoğu yetiştiricide iç mekan için bu devasa boyutta yetiştirilecek yer yok.

Ayrıca, dışarıda gizli ve dikkat çekmeden yetiştirmek isteyenler için de en iyi seçenek değiller. Tabii ki, kuzeyde kısa yazlar yaşayan daha soğuk iklimlerde yetiştirenler için de ideal değiller. Suni ışık engelleme yöntemleri uygulanmadıkça, bu bölgelerdeki yetiştiricilerin büyük fotoperiyotların tamamen olgunlaşmasını beklemeye zamanı yoktur; ilk donlar gelmeden rayihalı kolaların gelişmesine fırsat kalmaz. Bazı yetiştiriciler de sabırsızlıktan dolayı fotoperiyot genetikleri tercih etmez. Bazı foto strainler aylar süren bakım, sulama ve besleme ister. 

2. Otomatik Esrar Bitkileri Nedir?

Fotoperiyot bitkilerin aksine, otomatikler çiçeklenmeye başlamak için mevsim değişimine ihtiyaç duymaz. Bitki birkaç dal geliştirdiğinde çiçeklenmeye “otomatik” olarak başlar, adının nedeni de budur. Yani otomatikler ne koşulda olursa olsun çiçeklenir. Sadece 12 saat güneş mi alıyor? Sorun değil; otomatikler yine de çiçeklenir. En başından sona kadar 12/12 döngüsünde mi yetiştirmek istiyorsunuz? Elbette! Otomatikler aynen devam eder.

Peki otomatik çiçeklenme özelliği nereden geldi ve modern hibritlere nasıl katıldı? Aslında esrar, insanlar tohumları yanında taşımaya başlamadan önce bile dünyaya kendiliğinden yayıldı. Nüfusun bir kısmı Orta Asya’dan güneye göç ederken, diğerleri daha soğuk Sibirya’ya kadar kuzeye çıktı. Burada, fotoperiyot bitkiler mevsimsel güneş ışığı değişimlerine bağımlı oldukları için sezon sonunda olgunlaşamadan yok oldular ve genetik soyu tükendi.

Fakat yaşam uyum sağlar ve üstesinden gelir. Hayatta kalmayı başaran bitkiler, fotoperiyotizmi bıraktıran ve çiçeklenmeyi dahili genetik saate bağlayan mutasyonlar geliştirdiler. Otomatik çiçeklenme özelliğine sahip olanlar hayatta kalıp çoğaldı. Sonunda modern yetiştiriciler bu genetik harikaların değerini fark etti. Ancak, saf yabani otomatikler verim, potency ve aroma açısından sıradandı. Yani yetiştiriciler onları daha iyi özelliklere sahip fotoperiyot çeşitleriyle melezleyerek hem cazip özellikleri hem otomatik geni taşıyan hibritler üretmeye karar verdiler.

Otomatikler daha az ışıkla da iyi büyüse de, fotosentez için ışığa ihtiyaç duyar. Bu nedenle, 18/6 döngüsünde yetiştirilen otomatikler, asgari ışıkta yetiştirilenlere göre daha fazla verim verir. Yani otomatikleri istediğiniz her ışık döngüsünde iç mekanda ya da yıl boyunca dış mekanda yetiştirebilirsiniz, fakat elde edeceğiniz ürünün miktarı ve kalitesi bitkilerin aldığı ışık miktarına bağlıdır. Şimdi otomatikleri şu ışık döngülerinde yetiştirebilirsiniz:

• 12 saat ışık ve 12 saat karanlık:
• Ya da 18 saat ışık ve 8 saat karanlık;
• Ya da 20 saat ışık ve 4 saat karanlık.

Ama unutmayın, 18/6 veya 20/4 döngülerinde yetiştirdiğinizde daha iyi verim ve daha reçineli tomurcuk elde edersiniz; yine de 8, 10 veya 12 saat ışıkta da fena olmayan ürün almanız mümkün.

3. Fotoperiyot ve Otomatik Esrar Strainleri Arasındaki Farklar Nedir?

Fotoperiyot ve otomatik bitkiler arasındaki temel fark, otomatiklerin ışık döngüsünden bağımsız olarak çiçeklenmesidir. Bunu zaten açıkladık. Fakat başka farklar da var; aşağıda bunları anlatıyoruz.

Otomatikler hızlıdır

Otomatikler hızlarıyla bilinir. Çoğu otomatik tohumdan hasata sadece 2 ayda ulaşır, fotoperiyotlar ise en az 4 ay ister. Bu yüzden birçok yeni başlayan otomatikleri seçer. Mesela, bir fotoperiyot strain yetiştiriyorsanız, vejetatif dönemde en az 8 hafta büyümesini beklemeniz gerekir. Bitkinin büyümesinden memnun olunca, ışık döngüsünü değiştirerek vejetatiften çiçeklenmeye geçebilirsiniz.

Oysa otomatikler 4-5 haftalık olduğunda hemen çiçeklenmeye başlar. O kadar hızlıdırlar ki yetiştirici onların hızına zor yetişir; fakat birkaç hasattan sonra otomatikler yalnızca tohumu ekip bırakmak kadar kolay hale gelir. Yani, tomurcukları 3 ayda mı yoksa 5 ayda mı içmek isterdiniz (kurutma dahil)? Otomatiklerde 3 ay, fotoperiyotlarda 5 ay; hızlı sonuca ihtiyacınız varsa, otomatikler tam size göre.

Bu etkileyici hız, farklı yetiştirme senaryolarında oldukça avantajlı olur. Ticari yetiştiriciler açısından düşünelim: Hızlı döngü daha çok kazanç demek. Geniş yasal seralarda ya da gizli ev yetiştiriciliğinde, otomatiklerin hızı yeni işler başlatmak için idealdir. Bir diğer avantaj da, kişisel ya da tıbbi amaçla yetiştirenler için. Bu kişiler dispensary'lere veya satıcılara para harcamak yerine kendi stoğunu birkaç haftada yetiştirebilir. 

Boyut

Fotoperiyot bitkiler çiçeklenmeye yavaş girer. Daha geç büyür ve doğal olarak daha büyük olurlar. Ortalama olarak iç mekanda 1,5-2 metreye çıkarlar. Dışarıda 3 metreyi bulabilirler. Bu nedenle eğitim şarttır. Eğer Grow Room’unuzda yeterli yükseklik yoksa, fotoperiyot yetiştirmek pek mümkün değildir ve çeşitli eğitim teknikleriyle bitki boyunu kontrol altına almak gerekir.

Grow Room’unuz 2,5 metre olsa bile, ışıklar ve ekipman yükseklikten çaldığı için daha küçük bitkileri seçmeniz gerekebilir. Otomatikler genetik olarak daha küçüktür. Bu kadar hızlı çiçeklenmeyle, otomatikler iç mekanda 60-90 cm, dış mekanda ise 150 cm’ye kadar büyüyebilir. Küçük büyütme alanına sahip olanlar için otomatikler tam bir nimettir. Küçük olmaları onları gizli yetiştiricilikte de mükemmel kılar. LST ve tepe alma gibi eğitim teknikleriyle verim artırılabilir.

Bu özellik özellikle düşük profilli tutmak isteyen yetiştiriciler için cezbedicidir. İster iç ister dış mekanda büyütün; küçük boylu olma özelliği otomatikleri iş için mükemmel kılar. İç mekanda, gizli yetiştiriciler küçük bitkiler için karton kutudan kovaya kadar birçok seçeneğe sahiptir. Dışarıda, küçük otomatikler gerilla yetiştiriciliği için çok uygundur. Hem kendi hallerine bırakıldıklarında dayanıklıdırlar hem de çevreyle kolayca kaynaşırlar. 

Bakım

Fotoperiyotlar ışık döngüsünü değiştirmenizden, boy büyütme eğitimine kadar pek çok şey ister. Zamanlayıcı kurmazsanız başınıza iş açar. Işık sızıntısına hiç tahammülleri yoktur. Bu nedenle bazıları Grow Room kurmaktan çekinir; ışık sızdırmayan bir oda yapmak zordur. Peki ışık sızıntısı olursa ne olur? Bitki strese girer ve hermafrodit olur, yani tohumlu tomurcuk verir. Çekirdeksiz sensimilla hasadı istiyorsanız, ışık sızıntısı asla kabul edilemez. Gördüğünüz gibi fotoperiyotlarda çok hassas olmak ve özellikle aydınlatmada hata payı bırakmamak gerekir.

Ayrıca, stres altındaki bitkilerde verim çok düşer, bu durumda yetiştirici sürekli ışık sızıntısı ve diğer stres faktörleriyle uğraşmak zorunda kalır. Otomatiklere gelirsek, onlar çok dayanıklıdır. Her gün önemlidir ancak fazla bakıma ihtiyaç duymazlar. Evet, erken vejetatif evrede hata olursa gelişimi kolayca durdurabilirsiniz, çünkü büyüme zamanı sınırlıdır; fakat otomatikler ışık sızıntısına hiç aldırmaz. Hatta sürekli tek bir döngü—tercihen 18/6 saat—ayarlandığında otomatikler gayet mutlu olacaktır ve tek başına bırakabilirsiniz.

Potensi

İlk otomatik olan Lowryder çıktığında, fotoperiyot ve otomatikler arasında ciddi potency farkı vardı. Fotoperiyotlar en az %15 THC içerirken, otomatikler onlara yaklaşamazdı.

Fakat her şey değişti! Son yıllarda çıkan otomatikler fotoperiyotlar kadar güçlü. Örneğin Strawberry Banana Auto’muzda %27’nin üstünde THC bulunuyor; fotoperiyotlardan aşağı kalmaz. Hatta bazı otomatiklerde artık fotoperiyotları geçen potency var! Evet, otomatikler bu kadar gelişti!

Peki tüm bunlar ne anlama geliyor? Yetiştirici ve içiciye bolca seçenek sunuyor. Sonuçta, her durum için otomatik bir strain bulabilirsiniz. Daha eski ve düşük potency’li türler hâlâ çok popüler. Neden? Çünkü çok hafif bir içim deneyimi sunuyorlar. Etki bariz ama yoğun değil—sabah kullanımı ve gün içinde kullanım için ideal. Tabii kullanıcılar sadece hafif ürünlerle sınırlı değil. Modern genetikler aklınızı başınızdan alacak kadar güçlü ve birçok durumda fotoperiyotlardan bile iyi olabilir.

Verim

Fotoperiyotların daha büyük olduğunu zaten söyledik. Doğal olarak, otomatiklere göre daha çok verim verirler. Ama otomatikleri gözden çıkarmayın; çünkü bir fotoperiyot yetiştirdiğiniz sürede iki otomatik ürün alabilirsiniz. Detaya inelim; çoğu fotoperiyot 600-700 gram/m² verim sunarken, otomatikler 450-550 gram/m² verir. Dışarıda yetiştiriyorsanız, ister foto ister oto olsun verim genellikle artar.

Bazı fotoperiyotlar bitki başına en az 400 gram verirken otomatikler 250-300 gram/bitki civarıdır. Yani fotolar bir miktar fazla verimlidir. Fakat hasat süresini de hesaba katarsak otomatiklerle veriminiz hemen hemen eşit olur. Mesela fotoperiyot ile 4 ayda metrekare başına 700 gram aldınız. Aynı sürede iki nesil otomatik yetiştirip her seferde 550 gram/m² alabilirsiniz. Yani süre açısından kıyaslandığında otomatiklerin verimi daha fazladır! Ayrıca otoların küçük boyu sayesinde aynı alana daha fazla bitki sığdırıp üretilen toplam verimi artırabilirsiniz.

Klonlama

Klonlama, bir cannbis bitkisinden yeni bir bitki elde etmektir. Fotoperiyotlar bu konuda önde çünkü defalarca klonlanabilir. Yani tek bir tohumdan dilediğiniz kadar bitki üretebilirsiniz.

Otomatikler de klonlanabilir ama zaman ve çabaya değmez çünkü klon annesiyle aynı yaştadır. Yani otomatiği klonlasanız bile, yeni bitki hemen çiçeklenmeye başlar ve size neredeyse hiç ürün vermez. Otomatikler çiçeklenmeye içsel genetik saate bağlı olarak geçer. Bu da otomatiklerin Sibirya gibi kısa yetişme sezonlarında evrildiği sürece işaret ediyor. Üç haftalık bir bitkiden klon alsanız bile, köklenip çiçek oluşturmak için topu topu dokuz haftası kalır. Olsa bile, finalde çıkan verim çok düşük olur. Yani otomatikleri klonlamanızı önermiyoruz; ancak kişisel bir deneme yapmak istiyorsanız, deneyebilirsiniz.

Sürekli hasat

Otomatikler, fotoperiyotlara göre büyük bir avantaja sahip çünkü sürekli hasat alınabilirler, sürece istediğiniz kadar devam edebilirsiniz. Aynı şeyi fotoperiyotla denemek için vejetatif ve çiçeklenme evrelerine özel iki ayrı oda gerekir. Klonlamada da aynı durum geçerli. Anne bitkiden aldığınız klonu çiçeklenmeye alamazsınız, hem anne hem klon 18/6 döngüsünde büyümek zorunda kalır. Bu yüzden yetiştiriciler klonları ve anneleri ayırıp farklı odalarda büyütür.

Oysa otomatikler özel bir ışık döngüsüne gerek duymadığı için oda ayırmaya gerek yoktur. Tohumları ekebilir ve yeni fidelerle ilgilenirken önceki partinin hasatını alabilirsiniz, bu da ciddi zaman kazandırır. Kısacası, her bakımdan otomatikler fotoperiyotlar kadar iyi durumda. Potensi, verimi ya da hız açısından, otomatiklerin avantajı büyük. Sonuçta seçim kişiseldir ama hızlı hasat istiyorsanız otomatikler fotoperiyotları rahatça geçer.

4.  Sonuç

Bir zamanlar düşük verimine sahip küçük bitkilerdi ama otomatikler şimdi çok gelişti. İlk Low Ryder gibi otomatiklerin verimi fotoperiyotlarla yarışamıyordu ama günümüzde birçok otomatik foto seviyesinde veya daha iyi durumda. Kaliteli otomatik genetiklerle, yüksek verimli süper reçineli çiçekler yetişebilir, THC oranı %27’ye çıkabilir; bu bitkiler hem yıl boyunca dış mekanda yetişebiliyor, hem de 7 hafta gibi kısa bir sürede tohumdan hasata ulaşabiliyor. Zor iklimlerde yaşayanlar ya da hızlı sonuç isteyenler için büyük avantajdır. İyi otomatik genetik arıyorsanız, boyutu, potensiyeli ve terpen profilleriyle 50’den fazla farklı strain bulunan kataloğumuza mutlaka göz atın.

Daha önce oto veya foto yetiştirip deneyimlerinizi paylaşmak istiyorsanız, aşağıdaki yorumlar bölümüne yazmaktan çekinmeyin!