• 1. Kenevirin su kullanımını anlamak
• 2. Terleme yetiştirme koşullarını etkiler mi?
• 3. Terleme nasıl gerçekleşir?
• 4. Kenevirde terleme İçin İdeal koşullar
• 5. Vpd ve terleme oranları
• 6. Sonuç olarak

Terlemenin iki temel işlevi vardır: besinleri köklerden yapraklara taşımak ve bitkinizi soğutmak, bu da terleme oranını kontrol etmenin bitki büyümesini iyileştirmenize yardımcı olabileceği anlamına gelir. Yetiştiricilerin koşulları ideal aralıkta tutmak için ortamı yakından takip etmeleri ya da koşulları ideal aralık dışında kaldığında ayarlayabilen sensörler kullanmaları gerekir, böylece en iyi bitki gelişimini sağlayabilirsiniz. O yüzden okumaya devam ederek kenevir tohumları'nın terlemesini anlayın ve ideal koşullar hakkında bilgi edinin!

1. Kenevirin Su Kullanımını Anlamak

Tüm bitkiler, kenevir bitkileri de dahil, sağlıklı büyüyebilmek için bol suya ihtiyaç duyar. Kenevir bitkilerinin aldığı tüm su, sonunda buharlaşarak terleme adı verilen bir süreçle havaya karışır. Yetiştirme koşulları her gün kontrol edip düzenlenmelidir çünkü bu, terleme oranlarını etkiler ve ayrıca küf sorunlarının önlenmesine yardımcı olur. Bir yetiştirme çadırında nem seviyelerini kontrol etmek zor olabilir ama bu bitki sağlığı için çok önemlidir, bu nedenle kenevir yetiştirirken su alımını ve terlemeyi çok ciddiye almalısınız. Ne yazık ki, kenevir bitkilerinize ne zaman su verilmesi gerektiğini kesin olarak söylemek imkânsızdır çünkü, bitkinizin ne kadar suya ihtiyaç duyduğunu ve ne sıklıkla sulamanız gerektiğini etkileyen birçok değişken vardır. Bu değişkenler arasında oda boyutu, sıcaklık, nem seviyesi, bitki boyutu, yetiştirme ortamı ve ışık şiddeti gibi etmenler yer alır.

Tüm bu faktörler, ne kadar su kullanacağınızı ve bitkilerinizi ne sıklıkla sulamanız gerektiğini belirler. Aynı yetiştirme çadırında birkaç yetiştirme döngüsü tamamladıktan sonra, ne kadar su kullanmanız ve ne sıklıkta sulama yapmanız gerektiği konusunda daha iyi bir fikir edinebilirsiniz. Ama merak ediyorsanız, ticari yetiştiriciler, her bir metrekarelik yetiştirme alanı için yaklaşık 11 litre su gerekli olduğunu hesaplar.

Ancak mahsulünüz bu kadar suya ihtiyaç duymayabilir, yine de tedbirli olmakta fayda var. Evde yetiştiricilik yapıyorsanız, yeterli miktarda su bulundurmaya özen gösterin fakat ortamı ve diğer değişkenleri dikkate alarak sulama rutininizi ve tekniğinizi oluşturup mükemmelleştirin. Artık bitkilerinizin ne kadar suya ihtiyaç duyabileceğini ve su miktarını etkileyen faktörleri bildiğinize göre, gelin terlemeyi daha detaylı inceleyelim.

Sulama konusundaki tüm bu açıklamalar, yetiştiricilerin yetiştirme döngüsünün tüm aşamalarında bu değişkene özel dikkat göstermesi gerektiğini açıkça ortaya koyuyor. Fazla su, yetiştirme ortamında birikmeye yol açabilir. Bu, fazla suyun toprak tanecikleri arasındaki gözenekleri doldurması durumunda oluşur; uygun drenajı olmayan toprakta durağan şekilde kalan suya sebep olur. Bu durumda kökler oksijen almada zorlanır. Ayrıca, anaerobik organizmalar (oksijensiz ortamda yaşayanlar) ortamı ele geçirmeye başlayabilir ve hastalıklara yol açabilir. Buna karşılık, yetersiz sulama toprağın tamamen kurumasına neden olabilir, bu da hem bitki kökleri hem de onların yaşaması için ihtiyaç duyduğu toprak organizmaları üzerinde olumsuz etki yaratır.

Peki, bunca uğraşın sonucunda kenevir bitkileri tüm bu sudan azami fayda mı sağlıyor? Belki şaşıracaksınız ama aslında bitkileriniz, aldığı suyun yalnızca çok küçük bir kısmını büyüme ve metabolik süreçler için kullanır. Bu su, hücresel süreçlerde rol alır ve ayrıca hücrelerin içindeki kofulları doldurarak bitkiye turgor (dik durma) kazandırır. O halde köklerden alınan suyun kalan %97’si ne olur? Bu su, terleme yoluyla basitçe kaybolur. Bitkinin içinde su ve besinleri taşıyan damar yapısı olan ksilemin içinde yukarı doğru yol alır ve stoma (gözenekler) yoluyla dışarı çıkar.

2. Terleme Yetiştirme Koşullarını Etkiler Mi?

Terleme; besinler ile suyun köklerden kenevir bitkisinin tamamına taşındığı süreçtir. Sıcaklık ve nemi anlamak ve bunların terlemeye nasıl etki ettiğini bilmek, maksimum bitki büyümesine ulaşmak istiyorsanız elzemdir. Terleme süreci, yetiştirme ortamınızda doğru koşulları korumada çok büyük rol oynar çünkü yetiştirme koşulları kenevirin metabolik süreçlerini doğrudan etkiler, bu da verime ve tomurcuk kalitesine yansır. Yani ortam koşullarının uygunluğunun yanı sıra, bu koşulların terleme ve diğer süreçleri nasıl etkilediğini de anlamanız gerekir.

Yetiştiriciler arasında yanlış bir inanış vardır; terlemenin yetiştirme odasındaki nemi etkilediği düşünülür fakat aslında tam tersi geçerlidir. Yetiştirme koşulları, kenevirin terleyebilme kapasitesini etkiler. Yani, terlemeye etki ettiği için koşullar daima stabil olmalı ve asla dalgalanmamalıdır; yetiştirme odasında ne olursa olsun. Ama ideal koşulların ne olduğunu ve bunları o aralıkta nasıl tutacağınızı öğrenmeden önce gelin, terlemeyi anlamaya devam edelim.

3. Terleme Nasıl Gerçekleşir?

Terleme sürecinde su ve besinler köklerden ksilem boyunca yukarı taşınır, ardından yaprakların içindeki hücrelere girer. Kenevir yapraklarında suyun buharlaştığı küçük gözenekler (stoma) bulunur ve bu, terlemenin gerçekleşebilmesi için gereklidir; çünkü bitkiler fotosentez sonucu oluşan CO2’yi dışarı atar ve sıcaklık yükseldiğinde serinler.

Fakat stomalar her zaman açık değildir. Bitkiler, stomaları açıp kapatarak terlemeyi düzenleyebilir; ancak bu açıklık yine yetiştirme koşullarına göre ayarlanır. Yalnızca, bitkiler çok fazla su kaybederse strese girer, metabolik süreçler (terleme dahil) yavaşlar ve aşırı durumlarda bitki ölebilir. İşte terlemeyi etkileyen ana unsurlar:

Yaprak Yoğunluğu

Stomalar yapraklarda bulunmaktadır, bu da bitkiniz ne kadar gürse o kadar çok stomaya sahip olacağı ve daha fazla su kaybedeceği anlamına gelir. Bu yüzden sık yapraklı (gür) çeşitlerde yaprak alma (defoliasyon) iyi bir uygulamadır.

Su Gereksinimi

Genetik nedeniyle bazı bitkiler daha fazla stomaya sahip olabilir, hatta çok sayıda yaprak üretmeseler bile. Bu durumda bitki daha hızlı su kaybedeceğinden daha sık veya fazla sulama yapmanız gerekir, yoksa büyüme yavaşlayabilir.

Trikom Üretimi

Trikom üretimi de terlemeyi etkiler çünkü trikomlar, yaprak yüzeyinde nem tutarak aşırı terlemeyi engeller.

Aydınlatma

Stomalar genellikle ortam daha serinken, yani çoğunlukla gece açık olur. Çünkü stomalar sıcaklık yüksekken açılırsa daha fazla su buharlaşır; yani daha güçlü ışıklar terleme oranını artırır ve sonuçta daha fazla su kaybı olur.

Sıcaklık ve Nem

Sıcaklık ve nem, terleme için çok önemlidir çünkü suyun buharlaşması sıcaklık arttıkça ve nem seviyesi azaldıkça yükselir.

Rüzgar

Rüzgar, bitkinin etrafındaki su buharını uzaklaştırır ve bitkiler daha fazla terler. Yetiştirme odanızda mutlaka fanlar olmalı ama aşırı güçlü olmamasına dikkat edin.

Sulama

Sulama da terleme oranlarını etkiler. Toprak çok kuruduğunda, kenevir stomalarını kapatır çünkü aşırı su kaybetmek istemez, fakat bu, bitki içinde CO2 birikmesine yol açar ve ölüm riski doğar.

4. Kenevirde Terleme İçin İdeal Koşullar

Gördüğünüz gibi, kenevir yetiştirmede neredeyse tüm unsurlar terlemeyi etkiler; bu da, yetiştirme koşullarını çok yakından kontrol etmeniz gerektiği anlamına gelir, tabii bunu yapmak için gerekli ekipmana sahip olmayanlar için bu biraz zor olabilir.

Neyse ki, ev yetiştiricisiyseniz pahalı ekipman almanıza gerek yok; nispeten uygun fiyatlı ekipmanlar, örneğin

• Nem giderici;
• Nemlendiriciler;
• Fanlar ve;
• Egsost fanları

kullanarak terlemeyi etkileyen unsurları kontrol edebilirsiniz. Daha fazla kontrol isterseniz

• Klima ve:
• Soba.

kullanarak yaz veya kış aylarında ideal koşulları korumanız mümkündür. Genel olarak hedeflemeniz gereken sıcaklık ve nem değerleri şunlardır:

Kenevirde Aşamaya Göre İdeal Koşullar

Belirtilen ekipmanlar oldukça uygun fiyatlıdır ve koşullara harfiyen uymasınız bile yine de harika çiçekler yetiştirebilirsiniz, yani zorunlu değildir. Fakat ticari yetiştiriciler mahsullerini riske atamaz ve kenevir pazarında rekabet edebilmek için en kaliteli çiçekleri elde etmek zorundadır. Bu yüzden HVAC sistemlerini kullanarak VPD’yi yakından kontrol edip idealliği tohumdan hasada kadar sürekli korumalıdır.

“HVAC, ticari yetiştirme tesislerinde kapalı ve dış ortam hava değişimi, ısıtma ve soğutmaya yönelik kullanılan Isıtma, Havalandırma ve Klima sistemleridir.”

5. VPD ve Terleme Oranları

VPD, kenevir bitkisi etrafındaki havanın buhar basıncı ile bitkinin içindeki basınç arasındaki farktır. Yani VPD, terleme oranlarını belirlemede ana etkendir ve doğrudan bitki büyümesini etkiler. Daha önce belirtildiği gibi, terleme, su ve besinlerin köklerden yapraklara ve dallara taşınmasını, aynı zamanda bitkilerin sıcaklığı düzenlemesini ve fotosentez sırasında üretilen CO2’yi stomadan atmasını sağlar.

Buna göre yetiştiriciler, en ideal bitki büyümesi için VPD düzeylerini ayarlayabilir. Örneğin, eğer VPD düşükse, ideal terleme oranlarına ulaşılamaz ve bitkiler küfe yatkın olur. Buna karşılık, VPD seviyeleri çok yüksekse, bitki fazla su kaybetmemek için stomalarını kapatır ve buna bağlı olarak yaprak uçları kıvrılır ya da yanar. Yukarıdaki tabloda gösterildiği gibi, VPD de tıpkı sıcaklık ve nem gibi koşulların ideal aralıkta tutulmasını sağlar, ancak çok daha hassastır ve yetiştirme yönetimi ve sulama planı ile birlikte kullanıldığında, bitki büyümesinin her detayını (olabildiğince) kontrol etmenize imkan tanır. Vegetatif dönemde ideale yakın VPD aralığı 0,8 - 1,1 kPa, çiçeklenme döneminde ise 1,0 - 1,5 kPa’dır; bunu aşağıdaki tablolarda görebilirsiniz. 

Her iki tabloda da göreceğiniz üzere, farklı sıcaklık ve nem kombinasyonları ile ideal VPD değerlerine ulaşabilirsiniz; yani daha yüksek ya da daha düşük sıcaklık ya da nem seviyelerinde de harika çiçekler yetiştirmek mümkündür. Yani bitkilerin gelişip büyüyebilmesi için VPD belli bir seviyede olmalı ve bu da her büyüme aşamasında değişkenlik gösterir; dolayısıyla her zaman aynı yetiştirme koşullarını sürdürmek değil, gerekli ekipmana sahip olup hangi durumda sıcaklık ve nem seviyesini artırıp azalmanız gerektiğini bilmek önemlidir.

Kendi imkanlarınızla ya da ticari ekipmanla bunu başardığınızda, tutarlı bir büyüme elde edersiniz çünkü sabit sıcaklık ve nem tutarlı bir VPD’ye yol açar ve bu da terleme oranının sabit kalmasını sağlar; sonuç olarak ideal bitki büyümesi ortaya çıkar.

6. Sonuç Olarak

Yetiştiricilerin tutarlı ortam koşullarını sürdürebilmek için doğru ekipmanlara ihtiyacı vardır; dolayısıyla kenevir bitkisinin temel süreçlerini gerçek anlamda kavramak, kendi yetiştirme odanız için en iyi ekipmanı seçip kullanabilmenin anahtarıdır. Bitki büyümesi doğrudan yetiştirme koşullarından (olumlu ya da olumsuz) etkilenir, bu nedenle, mümkün olan en iyi bitki büyümesini elde etmek istiyorsanız, bitki büyümesinin her aşamasında sıcaklık ve nemde ufak değişiklikler yapmak çok önemlidir. Siz de diğer yetiştiricilerin en iyi bitki büyümesine ulaşmasını sağlamak için ipuçlarınızı paylaşmak isterseniz aşağıdaki yorum kısmına yazmaktan çekinmeyin!