Οι Επιπτώσεις του THC στον Εγκέφαλο και το Νευρικό σας Σύστημα

• 1. Τι Είναι το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα;
• 2. Οι Επιπτώσεις των Κανναβινοειδών στη Λειτουργία του ΚΝΣ
• 3. Επικίνδυνες Επιδράσεις της Κάνναβης στο ΚΝΣ
• 4. Συμπέρασμα

Υπάρχει πληθώρα τεκμηρίωσης σχετικά με τις επιδράσεις της κάνναβης, με αρκετές μελέτες να έχουν πραγματοποιηθεί σε ανθρώπους, αλλά μεγάλο μέρος αυτής της έρευνας θεωρείται ανεπαρκές λόγω των λίγων πληροφοριών για την κάνναβη που ήταν διαθέσιμες εκείνη την εποχή. Ωστόσο, η πιο πρόσφατη έρευνα εντόπισε τους συγκεκριμένους υποδοχείς στον εγκέφαλο που αναγνωρίζουν τα κανναβινοειδή. Έτσι, βασιζόμενοι στις πρόσφατες έρευνες μπορούμε να γνωρίζουμε τις ευνοϊκές και τις δυσμενείς επιπτώσεις στο κεντρικό νευρικό σύστημα, γι’ αυτό συνεχίστε να διαβάζετε για περισσότερες πληροφορίες!

1. Τι Είναι το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα;

Το κεντρικό νευρικό σύστημα (γνωστό και ως ΚΝΣ) αποτελείται από τον εγκέφαλο και το νωτιαίο μυελό και έχει μελετηθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα από ανατόμους και φυσιολόγους. Παρά το γεγονός ότι δεν γνωρίζουμε τα πάντα γι’ αυτό, γνωρίζουμε πως ελέγχει σχεδόν όλες τις λειτουργίες του νου και του σώματός μας, όπως σκέψεις, κινήσεις, συναισθήματα, επιθυμίες και πολλά άλλα.

Όπως ένας υπολογιστής, ο εγκέφαλος συλλέγει πληροφορίες μέσα από τα μάτια, τα αυτιά, τη μύτη, τη γλώσσα και το δέρμα (καθώς και από τα εσωτερικά όργανα) και στη συνέχεια ερμηνεύει και επεξεργάζεται αυτές τις πληροφορίες που κατόπιν μεταφέρονται μέσω του νωτιαίου μυελού, ο οποίος λειτουργεί ως «λεωφόρος» για την ανταλλαγή των πληροφοριών.

Κύρια Σημεία Εντοπισμού Υποδοχέων CB1 και CB2

Αυτή η «λεωφόρος» περιβάλλεται από κανναβινοειδείς υποδοχείς γνωστούς ως CB1 και CB2, στους οποίους προσδένονται τα κανναβινοειδή όταν τα καταναλώνετε. Εάν έχετε καταναλώσει κάνναβη, σίγουρα έχετε νιώσει αυτές τις επιδράσεις… αλλά γνωρίζετε γιατί συμβαίνουν;

2. Οι Επιπτώσεις των Κανναβινοειδών στη Λειτουργία του ΚΝΣ

Όπως αναφέρθηκε, το κεντρικό νευρικό σύστημα ελέγχει τις κινήσεις, τις σκέψεις μας και πολλά ακόμη, αναλαμβάνοντας ουσιαστικά τη μετάδοση πληροφοριών από τον εγκέφαλο προς τα νεύρα και το αντίστροφο. Και, όπως ίσως γνωρίζετε, τα κανναβινοειδή απορροφώνται από υποδοχείς και μπορούν να επηρεάσουν το ΚΝΣ σας, αλλά πώς;

Ψυχοκινητικός Έλεγχος

Οι κανναβινοειδείς υποδοχείς βρίσκονται κυρίως στα βασικά γάγγλια και την παρεγκεφαλίδα, γι’ αυτό και τα κανναβινοειδή επηρεάζουν τις ψυχοκινητικές μας λειτουργίες. Μία από τις πρώτες μελέτες που έγιναν με κάνναβη σε πειραματόζωα ανέφερε ότι χαμηλές δόσεις THC (περίπου 0.2mg/kg) μείωσαν τη δραστηριότητα κίνησης, αλλά υψηλότερες δόσεις (1-2 mg/kg) προκάλεσαν διέγερση της κίνησης, ενώ ακόμα μεγαλύτερες δόσεις (2.5mg/kg) προκάλεσαν ύπνο.

Αυτές οι επιδράσεις παρατηρούνται και στους ανθρώπους. Η κάνναβη μπορεί επίσης να προκαλέσει διαταραχές στον ψυχοκινητικό έλεγχο και, σε υψηλές δόσεις, κάποιο άτομο μπορεί να παραμένει ακίνητο για μεγάλο χρονικό διάστημα και να επιζητά απομόνωση. 

Επιπτώσεις των Κανναβινοειδών στη Μνήμη

Μία από τις γνωστές επιδράσεις της χρήσης κανναβινοειδών σε ανθρώπους είναι η εξασθένηση της βραχυπρόθεσμης μνήμης, ενώ αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι οι συμμετέχοντες είχαν δυσκολία σε εργασίες που απαιτούσαν έντονη προσοχή.

Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι αυτές οι επιδράσεις συμβαίνουν στον ιππόκαμπο (δομή του εγκεφάλου με σημαντικό ρόλο στη μάθηση και τη μνήμη) λόγω διαταραχών της ροής πληροφοριών στα κυκλώματα του ιππόκαμπου, καθώς οι υποδοχείς κανναβινοειδών είναι ιδιαίτερα άφθονοι στον ιππόκαμπο. 

Επιπτώσεις των Κανναβινοειδών στην Όρεξη

Πολλές μελέτες αναφέρουν ότι η χρήση κάνναβης σχετίζεται κυρίως με αυξημένη όρεξη, ακόμα κι αν το άτομο είναι πλήρως χορτασμένο. Σε έρευνες, το THC έδειξε σημαντική αποτελεσματικότητα στην αντιμετώπιση της απώλειας όρεξης και βάρους σε ασθενείς με AIDS, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα κανναβινοειδή ίσως επηρεάζουν την πρόσληψη τροφής και το σωματικό βάρος μέσω μεσολάβησης των κατασταλτικών στην όρεξη επιδράσεων της λεπτίνης (ορμόνη που συμβάλλει στη ρύθμιση του ενεργειακού ισοζυγίου μέσω αναστολής του αισθήματος πείνας).

Κανναβινοειδή και Ναυτία

Όχι μόνο τα φυσικά κανναβινοειδή όπως το THC, αλλά και τα συνθετικά κανναβινοειδή έχουν την ικανότητα να ελέγχουν τη ναυτία και τον εμετό, παρουσιάζοντας καλά αποτελέσματα σε ασθενείς με καρκίνο που υποβάλλονται σε χημειοθεραπεία, μεταξύ άλλων χρήσεων. Ωστόσο, λόγω του στενού περιθωρίου μεταξύ της αντιεμετικής δράσης και της ψυχοδραστικής επίδρασης, η χρήση τους ήταν δύσκολη για τους περισσότερους ασθενείς.

Επιδράσεις των Κανναβινοειδών στις Λειτουργίες του Εγκεφάλου

Όπως και άλλες τοξικές ουσίες, τα κανναβινοειδή μπορούν να προκαλέσουν βαθιές μεταβολές σε διάφορες εγκεφαλικές λειτουργίες καθώς ο ιππόκαμπος περιέχει μεγάλο αριθμό υποδοχέων CB1. Πολλές μελέτες αναφέρουν πως οι χρήστες μερικές φορές εμφανίζουν συναισθησία (νευρολογική πάθηση κατά την οποία το ένα ερέθισμα αφορά ταυτόχρονα περισσότερες από μία αισθήσεις), αλλά αυτό το φαινόμενο δεν παρατηρείται πάντα, γεγονός που κάνει τα περισσότερα αποτελέσματα των ερευνών να είναι ασαφή. 

Από την άλλη, μία επίδραση που έχει επιβεβαιωθεί πολλές φορές είναι η αίσθηση ότι ο χρόνος περνάει πιο γρήγορα (αν και για ορισμένους υπάρχει η αίσθηση της επιβράδυνσης του χρόνου). Αυτή η επίδραση παρατηρείται και σε ζώα και, παρά τη δυσκολία στη γνωστική λειτουργία που προκαλεί, οι ερευνητές έχουν συμπεράνει ότι οι επιπτώσεις είναι ήπιες σε σύγκριση με άλλες ουσίες όπως το αλκοόλ.

Πιο πρόσφατες μελέτες υποστηρίζουν ότι αυτές οι επιδράσεις συναντώνται πιο συχνά σε έντονους χρήστες κάνναβης, αλλά τα αποτελέσματα δεν έδειξαν σημαντικές διαφορές ανάμεσα σε έντονους μακροχρόνιους χρήστες, μέτριους χρήστες και μη χρήστες.

Ωστόσο, αναγνωρίζεται πως υπάρχουν ελλείμματα σε γνωστικές λειτουργίες κατά τη χρήση κάνναβης αν και δεν υπάρχει απόδειξη για τον ακριβή λόγο που συμβαίνει αυτό, αλλά πιστεύεται πως οι επιδράσεις σχετίζονται με μακροχρόνια χρήση και πως τακτικοί χρήστες μπορεί να παρατηρούν μικροανεπάρκειες στη γνωστική λειτουργία ακόμη και μετά τη διακοπή της κατανάλωσης. 

Κανναβινοειδή και Πόνος

Οι κανναβινοειδείς υποδοχείς εντοπίζονται κατά μήκος των αντιλήψεων πόνου, από τα αισθητήρια νεύρα έως τον νωτιαίο μυελό και για αυτόν το λόγο ένα από τα κυριότερα θεραπευτικά οφέλη της κάνναβης είναι η ανακούφιση από τον πόνο. Οι μελέτες έχουν δείξει ότι τα κανναβινοειδή καταστέλλουν τις αντιδράσεις των νευρώνων σε βλαπτικά ερεθίσματα, γεγονός που σημαίνει ότι τα κανναβινοειδή μπορούν να ανακουφίσουν τον φλεγμονώδη πόνο, ενώ κάποιες μελέτες υποστηρίζουν ότι μπορούν να μειώσουν και συμπτώματα νευροπαθητικών καταστάσεων. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι δεν διαμεσολαβούνται όλες οι αναλγητικές επιπτώσεις μέσω υποδοχέων κανναβινοειδών — ίσως οι αναλγητικές ιδιότητες να μεσολαβούνται εν μέρει και από άλλους, άγνωστους ακόμα, υποδοχείς.

Απομένει ακόμα πολλή έρευνα γύρω από τα κανναβινοειδή για να εξαχθούν τελικά συμπεράσματα, ωστόσο η πρόοδος είναι αργή λόγω της νομοθεσίας για την κάνναβη. Παρά τα οφέλη, τα κανναβινοειδή μπορεί επίσης να έχουν επικίνδυνες επιδράσεις που διαφέρουν ανάλογα με τη δια- και ενδο-ατομική μεταβλητότητα.

3. Επικίνδυνες Επιδράσεις της Κάνναβης στο ΚΝΣ

Όπως αναφέρθηκε, η κάνναβη μπορεί να παρουσιάσει και βλαβερές επιδράσεις ανάλογα με παράγοντες όπως ηλικία, βάρος, έκθεση σε χημικές ουσίες και προϋπάρχουσες παθήσεις. Δεν υπάρχει αρκετή έρευνα για τις ανεπιθύμητες ενέργειες της κάνναβης λόγω της απαγόρευσης σε πολλές χώρες, αλλά οι πιο συχνές είναι οι εξής.

Η Χρόνια Χρήση Ίσως Βλάπτει τον Εγκέφαλο

Υπάρχουν ελάχιστες αποδείξεις που να επιβεβαιώνουν ότι η κάνναβη μπορεί να προκαλέσει μόνιμη εγκεφαλική βλάβη. Τα κανναβινοειδή πράγματι μπορούν να μειώσουν την ικανότητα συγκέντρωσης και να περιορίσουν τη διάρκεια προσοχής, αλλά οι περισσότερες μελέτες δεν έχουν καταφέρει να βρουν σαφή στοιχεία για εγκεφαλική βλάβη.

Μια μελέτη που συνέκρινε χρήστες κάνναβης σε ενήλικες βρήκε καμία ένδειξη ατροφίας ή αλλαγών στον όγκο των ιστών. Οι αντικρουόμενες αναφορές για τις επιπτώσεις των κανναβινοειδών στον εγκέφαλο προκαλούν σύγχυση και αν και μπορεί να παρατηρηθεί νευροτοξικότητα μετά από υψηλή δόση κανναβινοειδών, δεν υπάρχουν αποδείξεις για σημαντική βλάβη.

Κάνναβη και Ψυχιατρικές Παθήσεις

Μεγάλες δόσεις κανναβινοειδών μπορεί να πυροδοτήσουν προσωρινή ψύχωση σε ορισμένους χρήστες, γνωστή ως «ψύχωση λόγω κάνναβης». Αυτό σχεδόν πάντα προκύπτει κατόπιν κατάχρησης φαγητών ή ροφημάτων με κάνναβη και συνήθως διαρκεί μέχρι να αποβληθούν τα κανναβινοειδή από τον οργανισμό φυσικά.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ψύχωση από κάνναβη μπορεί να είναι τόσο έντονη ώστε να οδηγήσει σε εισαγωγή στο νοσοκομείο και η διάγνωση συχνά συγχέεται με σχιζοφρένεια λόγω παρόμοιων συμπτωμάτων, που μπορεί να περιλαμβάνουν:

• Παραληρητικές ιδέες ελέγχου;
• Ιδέες καταδίωξης;
• Ακουστικές ψευδαισθήσεις;
• Και Επίπεδη συναισθηματική αντίδραση.

Δεν παρουσιάζουν όλοι οι ασθενείς όλα τα συμπτώματα και ενδέχεται κάποιοι να εμφανίσουν ασυνήθιστες εκδηλώσεις, αλλά σε όλες τις περιπτώσεις υπάρχει μεγάλη ομοιότητα με τη σχιζοφρένεια, οδηγώντας στην υπόθεση ότι τα συμπτώματα ίσως προκαλούνται από ανώμαλη δραστηριότητα του μηχανισμού κανναβινοειδών στον εγκέφαλο.

Παρά τα πολλαπλά περιστατικά, η σχέση μεταξύ χρήσης κάνναβης και ψυχωτικών διαταραχών παραμένει ασαφής. Από την άλλη, οι επιστήμονες αναφέρουν πως είναι σαφές ότι η κάνναβη μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα προϋπαρχουσών ψυχωτικών νόσων και δεν είναι ακόμη σαφές αν η θεραπευτική χρήση της κάνναβης θα μπορούσε να βοηθήσει αυτού του τύπου τις παθήσεις, αν και κάποιες πρόσφατες μελέτες δίνουν ενθαρρυντικά αποτελέσματα. Παρ’ όλα αυτά, η χρήση κάνναβης για τη θεραπεία ψυχώσεων δεν συνιστάται.

4. Συμπέρασμα

Η ανακάλυψη των κανναβινοειδών και του ενδοκανναβινοειδούς συστήματος έδωσε νέα ώθηση στην έρευνα για την κάνναβη τα τελευταία χρόνια, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι όχι μόνο το THC αλλά και άλλα κανναβινοειδή μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη ρύθμιση της απελευθέρωσης νευροδιαβιβαστών. Ωστόσο, τα επιθυμητά θεραπευτικά οφέλη συνοδεύονται συχνά και από ανεπιθύμητες παρενέργειες, γεγονός που καθιστά τη χρήση τους ακατάλληλη για όλους τους ασθενείς. 

Ιατρική Αποποίηση Ευθύνης

Το περιεχόμενο αυτό προορίζεται μόνο για εκπαιδευτικούς σκοπούς. Οι πληροφορίες που παρέχονται βασίζονται σε έρευνες που συλλέχθηκαν από εξωτερικές πηγές.

Εξωτερικές Αναφορές

1. Βλαβερές Επιπτώσεις του Καπνίσματος Κάνναβης: Αγγειακή και Νευρολογική Προσέγγιση. - Sabrina Rahman Archie και Luca Cucullo.
2. Κάνναβη: Επιπτώσεις στο Κεντρικό Νευρικό Σύστημα. - Βίκτορ Manuel Rivera-Olmos και Marisela C Parra-Bernal.
3. Πώς η μαριχουάνα παράγει τις επιδράσεις της; - National Institute on Drug Abuse